RUHIY HOLATNI IFODALOVCHI SIFATLAR VALENTLIGI VA KOMPONENT TAHLILI
Keywords:
valentlik, ruhiy holat sifatlari, komponent tahlili, semantik valentlik, sintaktik valentlik, lug‘aviy valentlik, o‘zbek tili, semalar, substansial tilshunoslik.Abstract
Ushbu tezisda o‘zbek tilida ruhiy holatni ifodalovchi sifatlarning valentlik xususiyatlari va semantik komponent tahlili ilmiy-nazariy jihatdan o‘rganilgan. Mavzuning dolzarbligi tilshunoslikning zamonaviy yo‘nalishlari – substansial tilshunoslik, semasiologiya va psixolingvistika talablari bilan bog‘liq bo‘lib, sifatlarning lug‘aviy-semantik va sintaktik valentligi inson ruhiyati aks etishining til vositalaridagi ifodasini ochib beradi. Tadqiqot obyekti – o‘zbek tilidagi ruhiy holat sifatlari (xursand, qayg‘uli, g‘azablangan, hayajonlangan va boshqalar); predmeti – ularning valentlik imkoniyatlari va semantik komponentlari.
Downloads
References
1. Begimqulova S. F. Sifat so‘z turkumida valentlik // Science and Research. – 2024. – DOI: 10.5281/zenodo.12199676.
2. Xolmanova Z. Tilshunoslik nazariyasi. – Toshkent: Nodirabegim, 2020. – 256 b.
3. Sodiqova M. Hozirgi o‘zbek tilida sifat. – Toshkent: Fan, 1974. – 180 b.
4. Rasulov R., Xusanov N., M o‘ydinov Q. Nutq madaniyati va notiqlik san’ati. – Toshkent, 2006.
5. Abdurahmonov G‘., Xo‘jayev D. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. – Toshkent, 2020.
6. Usmanova S. R., Shamsiyeva Sh. Q. Psixolingvistika. – Toshkent: Bookmany print, 2022. – 186 b.
7. O‘zbek tilida ruhiy holatni ifodalovchi sifatlar semantikasi (kurs ishi). – Arxiv.uz, 2024.
8. Hozirgi o‘zbek adabiy tili (grammatika). – Toshkent: Fan, 2024.
9. Tesnière L. Éléments de syntaxe structurale. – Paris, 1959 (o‘zbekcha tarjimasi asosida).
10. Paul H. Prinzipien der Sprachgeschichte. – 1880 (substansial yondashuv).
11. Xojiyev A. O‘zbek tilshunosligida valentlik masalalari. – Toshkent, 2005.
12. Eltazarov A. Substansial tilshunoslik. – Toshkent, 2010.
13. “Hozirgi o‘zbek adabiy tili” (S. Sultonsaidova, O‘. Sharipova). – Toshkent: Yurist-media, 2009.