QO‘QON ADABIY MUHITIDA DOSTONCHILIK MAKTABINING SHAKLLANISHI
Keywords:
Qo‘qon adabiy muhiti, dostonchilik maktabi, epik tafakkur, Amir Umarxon, mumtoz an’ana, xalq og‘zaki ijodi, tarixiylik, publitsistik ruh.Abstract
Ushbu maqolada XVIII asr oxiri va XIX asr davomida Markaziy Osiyoning muhim madaniy-ma’rifiy markazlaridan biri sifatida shakllangan Qo‘qon adabiy muhitida dostonchilik maktabining vujudga kelishi, o‘ziga xos taraqqiyot tamoyillari va asosiy omillari tadqiq etilgan. Muallif Qo‘qon dostonchilik maktabining shakllanishidagi tarixiy-siyosiy, ijtimoiy-ma’rifiy hamda adabiy-an’anaviy omillarni chuqur tahlil qiladi. Maqolada mumtoz epik an’analar (Navoiy, Jomiy maktabi) va xalq og‘zaki ijodining uzviy sintezi natijasida yuzaga kelgan dostonlarning o‘ziga xos xususiyatlari - tarixiylik, publitsistik ruh va ma’rifiy yo‘nalish kabi jihatlar yoritib berilgan. Shuningdek, Qo‘qon xonligi davridagi dostonchilik an’analarining tadqiq etilish tarixi, xususan, jadid olimlaridan tortib mustaqillik davri adabiyotshunosligigacha bo‘lgan ilmiy yondashuvlar hamda sho‘ro davri mafkurasining adabiy jarayonga ta’siri xolis baholangan.
References
1 Beysembiev T.K. Kokandskoe xanstvo. Tashkent: Fan, 1996. B. 12.
2 Babadjanov B.M. Kokandskoe xanstvo i religiya. Tashkent: Fan, 1998. B. 94.
3 Mallayev N. O‘zbek adabiyoti tarixi. Toshkent: O‘qituvchi, 1976. B. 212.
4 Мулла Олим Махдум Ҳожи. Тарихи Туркистон. Қарши: Насаф, 1992. Б. 36–45.
5 Abdurauf Fitrat. Tanlangan asarlar. II jild (Ilmiy asarlar). Toshkent, Ma’naviyat, 2000. B. 59–60.
6 Miyon Buzruk. O‘rta Osiyo va o‘zbek adabiyoti tarixiga umumiy qarash. 1-qism. Toshkent, O‘zdavnashr, 1930. B. 74–86.
7 Fitrat A. XVI asrdan so‘ngra o‘zbek adabiyotig‘a umumiy bir qarash. Tanlangan asarlar. II jild. T.: Ma’naviyat, 2000. B.59.
8. Qayumov A. Qo‘qon adabiy muhiti. T.: Fan, 1961. B. 78.9
9.Бейсембиев Т.К. Кокандская историография. Исследование по источниковедению средней азии XVIII–XIX веков. Алматы: ТОО “Print-S”, 2009. 1263 с.,
10.Beisembiev T.K. Annotated Indices to the Kokand Chronicles. Tokyo: ILCAA, 2008. ;
11.Бабаджанов Б.М. Кокандское ханство: власть, политика, религия. Токио–Ташкент, 2010.;
12.Vohidov Sh. XIX-XX asr boshlarida Qo‘qon xonligida tarixnavislik. Toshkent: Akademnashr, 2010.
