TIJORAT BANKLARIDA KREDIT RISKINI BAHOLASHDA SUN’IY INTELLEKT VA SKORING MODELLARINI QO‘LLASH ISTIQBOLLARI

Authors

  • Arziboyeva Ravzaxon Satarovna Andijon davlat texnika instituti “Buxgalteriya hisobi” kafedrasi katta o‘qituvchisi, Author
  • Ikramov Ibroximjon Baxodir o‘g‘li Andijon davlat texnika instituti “Iqtisodiyot va boshqaruv” fakulteti “Bank ishi va audit” yo’nalishi 4-kurs talabasi Email: ikramovibrohimjon@gmail.com Author

Keywords:

Sun’iy intellekt va skoring modellarining joriy etilishi natijasida tijorat banklari kredit riskini baholashda an’anaviy yondashuvlarga nisbatan ancha keng qamrovli va chuqur tahlil imkoniyatiga ega bo‘ladi

Abstract

Tijorat banklarida kredit riskini baholash jarayoni zamonaviy moliyaviy tizimning eng muhim va murakkab bosqichlaridan biri hisoblanadi. An’anaviy yondashuvlarda kredit riskini baholash ko‘pincha subyektiv omillarga, inson tajribasi va statistik ko‘rsatkichlarga asoslangan bo‘lsa, bugungi kunda sun’iy intellekt va skoring modellaridan foydalanish ushbu jarayonni tubdan o‘zgartirish imkonini bermoqda. Sun’iy intellekt asosidagi algoritmlar mijozlarning moliyaviy faoliyati, kredit tarixi, to‘lov intizomi, ijtimoiy-demografik ko‘rsatkichlari va boshqa ko‘plab omillarni chuqur tahlil qilib, kredit riskini ancha aniqlik bilan baholash imkonini yaratadi. Bu esa tijorat banklari uchun nafaqat kredit portfelining sifatini oshirish, balki kredit ajratish jarayonida samaradorlik va tezkorlikni ta’minlashda ham muhim ahamiyat kasb etadi.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Mishkin, F. S. The Economics of Money, Banking, and Financial Markets. Pearson, 2021.

2. Altman, E. I., & Saunders, A. Credit risk measurement: Developments over the last 20 years. Journal of Banking & Finance, 2008.

3. Hand, D. J., & Henley, W. E. Statistical classification methods in consumer credit scoring: a review. Journal of the Royal Statistical Society, 1997.

4. Basel Committee on Banking Supervision. Credit risk modelling: Current practices and applications. BIS, 2000.

5. Khandani, A. E., Kim, A. J., & Lo, A. W. Consumer credit-risk models via machine-learning algorithms. Journal of Banking & Finance, 2010.

6. Uzbekistan Respublikasi Markaziy banki. Bank tizimi rivojlanishining zamonaviy tendensiyalari. Toshkent, 2022.

7. Uzbekistan Respublikasi Prezidenti huzuridagi Iqtisodiy tadqiqotlar va islohotlar markazi. Bank sektorida raqobat va innovatsiyalar. Toshkent, 2023.

Downloads

Published

2026-05-18